Thee is een van de goedkoopste dingen die je in de supermarkt kunt kopen. Een doosje van twintig zakjes kost soms minder dan een euro. Per kop betaal je dan een paar cent. Maar waar gaan die centen eigenlijk naartoe? En wat staat er niet op het bonnetje?
Wij maakten de kassabon van één kop thee. Daarvoor combineerden we de schapprijzen van nu met een van de grondigste onderzoeken naar de theeketen, en we rekenden uit wat je thuis nog extra betaalt aan stroom en water. Sommige uitkomsten zijn ongemakkelijk.
Stap 1: wat kost één kop?
We keken op 29 oktober 2026 naar de zwarte thee bij Albert Heijn (ah.nl):
- De goedkoopste zwarte thee: AH zwarte thee bosvruchten, 20 zakjes voor € 0,72. Dat is 3,6 cent per kop.
- Het bekendste merk: Pickwick English zwarte thee, 40 zakjes voor € 2,49. Dat is 6,2 cent per kop.
Een kop gewone zwarte thee kost je dus tussen de 3,6 en 6,2 cent.
Stap 2: wie krijgt welk deel?
Hoe die centen worden verdeeld, staat nergens op de verpakking. Het Franse onderzoeksbureau BASIC zocht het voor Oxfam uit voor zwarte thee uit Assam, de grootste theeregio van India, verkocht in zakjes in Duitse supermarkten. Een kilo kostte de consument daar € 24,85 (BASIC, 2019, p. 34–35):
- De theeplukkers: € 0,34 per kilo, ongeveer 1,3 procent.
- De Indiase exporteurs: ongeveer € 1,30 per kilo.
- De supermarkt: ongeveer 60 procent van de prijs.
Het onderzoek zag ook een trend. Het deel voor de exporteurs daalde tussen 2005 en 2017 met 56 procent. De lonen van de plukkers bleven na inflatie al veertien jaar gelijk. De marge van de supermarkt bleef in die periode ongeveer hetzelfde (BASIC, 2019, p. 34–35).
Stap 3: de kassabon van één kop
Wat gebeurt er als je die verdeling loslaat op een Nederlandse kop thee? Dit is een rekenvoorbeeld. De Duitse cijfers gelden voor Assam-thee in 2017, en elke keten is anders. Maar de orde van grootte geeft een goed beeld.
Kassabon: één kop AH zwarte thee (3,6 cent)
- Supermarkt (ongeveer 60%): 2,2 cent
- Merk, verpakker, handel, transport, plantage en btw samen: ongeveer 1,3 cent
- De vrouw of man die het blad plukte (1,3%): 0,05 cent
Bij een kop Pickwick van 6,2 cent krijgt de plukker volgens dezelfde verdeling ongeveer 0,08 cent.
Anders gezegd: om één plukker één euro te laten verdienen, moet je ruim 2.100 koppen van de goedkoopste thee drinken. Bij drie koppen per dag ben je daar bijna twee jaar mee bezig.
Stap 4: wat je thuis nog betaalt
Het bonnetje stopt niet bij de kassa. Thuis zet je water op. Dat kost ook geld.
- Water: een kwart liter kraanwater kost ongeveer 0,03 cent. Het variabele tarief lag in 2025 gemiddeld op € 1,20 per kuub (Vewin, 2025).
- Stroom: om 250 ml water van 15 naar 100 °C te verwarmen heb je minstens 0,025 kWh nodig. Bij de gemiddelde stroomprijs van € 0,26 per kWh in september 2026 (CBS, via ANWB) is dat 0,64 cent. Doe je de waterkoker voller dan nodig, dan is het meer.
En hier wordt het ongemakkelijk. Alleen al het koken van het water kost je meer dan tien keer zoveel als de plukker aan jouw kop verdient.
Stap 5: wat zou een leefbaar loon kosten?
BASIC rekende ook uit wat er nodig is om de plukkers in Assam een leefbaar loon te betalen. Hun aandeel zou dan moeten stijgen van 1,3 naar 3,4 procent van de winkelprijs (BASIC, 2019, p. 35).
Per kop is dat bijna niets. Bij de goedkoopste thee gaat het om 0,08 cent extra. Bij Pickwick om 0,13 cent. Minder dan een kwart cent per kop dus. Volgens BASIC zou dat zelfs uit de bestaande supermarktmarge kunnen komen, al noemen de onderzoekers dat een aanname die verder onderzoek vraagt.
Het probleem is dus niet dat eerlijke thee onbetaalbaar is. Het probleem is hoe de keten de prijs verdeelt.
Waarom de keten zo lang is
Hoe meer schakels, hoe meer partijen een deel van dezelfde paar cent nemen: veilinghuis, exporteur, rederij, blender, verpakker, distributeur, supermarkt. Bijna 42 procent van de thee in Nederland komt via een ander Europees land binnen, en thee uit een theeland vaart gemiddeld zo’n 19.000 kilometer. Lees hoe we dat uitrekenden in Hoe ver reist je thee?
Lage prijzen hebben ook een smaakprijs. Om thee zo goedkoop te maken, gaat er vaak fijn gruis in het zakje en wordt de smaak bijgewerkt met aroma. Lees daarover in Stof, gruis of heel blad en Aromabolletjes.
Hoe LOCA® het anders doet
Bij LOCA® is de keten kort. We telen de thee zelf, in een onverwarmde kas in Dongen en Zundert. Daar plukken we de jonge toppen en rollen we het blad direct na de oogst (productieproces). Er zit geen veiling, geen zeereis en geen tussenhandelaar tussen plant en zakje. De mensen die bij ons plukken en verwerken, krijgen een eerlijk loon.
Dat maakt onze thee duurder dan een zakje van 3,6 cent. Maar je weet wel waar je geld naartoe gaat.
Veelgestelde vragen over de prijs van thee
Wat kost een kop thee?
Een kop gewone zwarte thee uit de supermarkt kost tussen de 3,6 en 6,2 cent aan thee, gemeten bij Albert Heijn op 29 oktober 2026. Daar komt thuis nog ongeveer 0,6 cent aan stroom bij om het water te koken.
Hoeveel verdient een theeplukker aan een kop thee?
Volgens onderzoek van BASIC voor Oxfam gaat ongeveer 1,3 procent van de winkelprijs van Assam-thee naar de plukkers. Bij een kop van 3,6 cent is dat ongeveer 0,05 cent.
Wie verdient het meest aan thee?
In het onderzoek van BASIC hield de supermarkt ongeveer 60 procent van de winkelprijs. De merken en verpakkers namen ook een groot deel.
Wat kost een leefbaar loon voor theeplukkers per kop?
Het aandeel van de plukkers zou van 1,3 naar 3,4 procent moeten stijgen. Bij een kop van 3,6 cent is dat ongeveer 0,08 cent extra.
Kost het koken van water meer dan de thee?
Niet meer dan de thee zelf, maar wel veel meer dan het deel van de plukker. Het verwarmen van 250 ml water kost minstens 0,64 cent aan stroom.
Waarom is thee zo goedkoop?
Thee wordt in grote hoeveelheden verhandeld en gemengd, en de druk op de prijs komt van boven in de keten. In het onderzoek van BASIC daalde het deel van de exporteurs tussen 2005 en 2017 met 56 procent, terwijl de lonen van plukkers na inflatie gelijk bleven.
Proef het verschil
Goedkope thee is niet gratis. Iemand betaalt altijd. Bekijk ons assortiment, lees ons verhaal of vind een verkooppunt bij jou in de buurt.
