Op een doosje thee staat zelden waar het blad vandaan komt, en al helemaal niet welke route het heeft afgelegd. Toch heeft bijna elk theezakje in Nederland een flinke reis achter de rug, vaak dwars door meerdere landen en over meerdere zeeën.

Hoe ver precies? Dat hebben we uitgezocht. We namen de officiële handelscijfers van alle thee die Nederland in 2023 importeerde, keken per land waar die thee vandaan kwam en rekenden voor elke herkomst de zeeroute naar Rotterdam uit. Dit is wat eruit kwam.

Hoeveel thee haalt Nederland binnen?

In 2023 importeerde Nederland bijna 14,5 miljoen kilo thee. Dat is de optelsom van vier soorten in de internationale handelsstatistiek: zwarte en groene thee, zowel in bulk als in kleine verpakkingen tot 3 kilo (VN Comtrade via WITS).

Een deel daarvan gaat ook weer de grens over, want Nederland is een handelsland. Maar het geeft een goed beeld van de routes waarlangs thee ons land binnenkomt.

Ruim 4 op de 10 kilo komen via een ander Europees land

Dit was de eerste verrassing. Het grootste “herkomstland” van thee in Nederland is geen theeland. Het is Duitsland. Deze landen leverden in 2023 de meeste thee aan Nederland, gemeten in kilo’s:

  1. Duitsland: 18,6%
  2. India: 14,9%
  3. Polen: 11,5%
  4. Sri Lanka: 9,8%
  5. Malawi: 8,5%
  6. China: 6,1%
  7. Kenia: 5,9%
  8. België: 4,6%
  9. Verenigd Koninkrijk: 3,7%
  10. Verenigde Arabische Emiraten: 2,1%

Tel je alle Europese landen bij elkaar op, dan kwam bijna 42 procent van de thee via een ander Europees land Nederland binnen. In Duitsland, Polen en België groeit geen thee van betekenis. Die thee is dus eerst vanuit Azië of Afrika naar dat land gevaren, daar verwerkt, gemengd of verpakt, en daarna doorgereisd naar Nederland. Vooral thee in kleine verpakkingen, zoals doosjes theezakjes, kwam vaak uit Duitsland en Polen (VN Comtrade via WITS).

Ruim de helft van de thee, 51 procent, kwam rechtstreeks uit een land waar thee groeit. De rest, ongeveer 2 procent, kwam via handelslanden als de Verenigde Arabische Emiraten en de Verenigde Staten.

De zeereis: gemiddeld 19.000 kilometer

Voor de thee die rechtstreeks uit een theeland kwam, rekenden we de zeeroute uit van de belangrijkste exporthaven naar Rotterdam. Dat deden we met searoute, een open rekenmodel voor scheepvaartroutes.

Daarbij speelt iets mee wat veel mensen niet weten. Sinds de aanvallen op schepen in de Rode Zee varen de meeste containerschepen niet meer door het Suezkanaal, maar om Afrika heen, via Kaap de Goede Hoop. In september 2026 was dat voor het grootste deel van de containermarkt nog steeds zo (AGBI, 2026). Daarom rekenden we beide routes uit.

  • Kenia (Mombasa): 16.300 km om de Kaap, 11.900 km via Suez
  • Malawi (via Beira, Mozambique): 14.300 km om de Kaap, 13.700 km via Suez
  • Sri Lanka (Colombo): 19.900 km om de Kaap, 12.700 km via Suez
  • India (gemiddelde van Kolkata en Kochi): 20.700 km om de Kaap, 13.500 km via Suez
  • Vietnam (Ho Chi Minhstad): 23.100 km om de Kaap, 16.700 km via Suez
  • China (Shanghai): 25.000 km om de Kaap, 19.600 km via Suez

Weeg je die afstanden naar hoeveel thee er uit elk land kwam, dan reist rechtstreeks geïmporteerde thee nu gemiddeld zo’n 19.000 kilometer over zee. Via het Suezkanaal zou dat ongeveer 13.900 kilometer zijn. Ter vergelijking: de aarde is rond de evenaar 40.075 kilometer. Een kilo thee die rechtstreeks uit een theeland komt, vaart dus bijna halverwege de wereld rond.

En dan zijn we er nog niet. Bij die zeeafstand komt nog het vervoer over land: van de theetuin naar de fabriek, naar de veiling en naar de haven. En voor de 42 procent die via een ander Europees land komt, nog een extra stuk door Europa.

Kilometers zijn ook maanden

Afstand is één ding. Tijd is wat je proeft. Volgens de Britse brancheorganisatie voor thee ligt thee pas 20 tot 30 weken na het plukken in de winkel (Tea & Infusions Association). Het Tea Research Institute of Sri Lanka noemde al in 1982 een opslagtijd van 3 tot 6 maanden onderweg (Sivapalan, 1982).

De omweg om Afrika voegt daar nog wat aan toe. Vanuit Kenia, Sri Lanka en India is de route om de Kaap 4.000 tot 7.000 kilometer langer. Bij een vaarsnelheid van zo’n 14 knopen is een schip daardoor een week tot bijna twee weken langer onderweg. Daarna staat de thee nog in het schap en in jouw keukenkast. Wat al die maanden met de smaak doen, lees je in Hoe vers is je thee? De twee klokken die je smaak bepalen.

Waarom zoveel omwegen?

De lange route is niet zomaar ontstaan. Thee wordt in de productielanden vaak op veilingen verkocht en daarna gemengd met thee uit andere tuinen en landen. Zo smaakt een merk elk jaar hetzelfde, ook als de oogst verschilt. Dat mengen en verpakken gebeurt vaak niet in het land van herkomst, maar bij grote verpakkers dicht bij de afzetmarkt. Daarom komt zoveel thee bij ons binnen via Duitsland of Polen.

Voor de prijs werkt dat goed. Voor de versheid niet: elke tussenstap kost tijd. Hoe het blad zelf wordt verwerkt voordat het op reis gaat, lees je in CTC of orthodox: de machine die bepaalt hoe je thee smaakt.

De route van LOCA®

Onze theeplanten staan in Zundert, in West-Brabant. Daar plukken we de jonge toppen, en daar rollen en drogen we het blad direct na de oogst (productieproces). Geen veiling, geen zeereis, geen omweg via een ander land.

We willen daar eerlijk over zijn: dat geldt voor het theeblad, niet voor alles in onze blends. Rooibos groeit alleen in Zuid-Afrika en specerijen als kaneel, kardemom en steranijs groeien niet in Nederland. Die kruiden en specerijen reizen dus wel. Maar het theeblad, de basis van de meeste blends, komt van dichtbij.

Zo hebben we gerekend

  • Importcijfers: VN Comtrade, via WITS van de Wereldbank, jaar 2023. We telden vier productcodes op: 090210, 090220, 090230 en 090240. Samen 14,47 miljoen kilo. De landen die we hebben ingedeeld dekken ruim 95 procent van dat totaal.
  • Indeling: “Europees tussenland” zijn Duitsland, Polen, België, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Oostenrijk en Spanje. De Verenigde Arabische Emiraten en de Verenigde Staten telden we als handelsland. Alle andere landen als theeland.
  • Havens: India als gemiddelde van Kolkata en Kochi, Malawi, Mozambique en Zimbabwe via Beira, Kenia en Rwanda via Mombasa, verder de grootste exporthaven per land.
  • Afstanden: berekend met searoute, haven tot Rotterdam, met en zonder Suezkanaal. Vervoer over land is niet meegerekend.

Veelgestelde vragen over de herkomst van thee

Waar komt de meeste thee in Nederland vandaan?

Gemeten in kilo’s kwam in 2023 de meeste thee uit Duitsland, India, Polen, Sri Lanka en Malawi. Duitsland en Polen zijn geen theelanden: daar wordt thee vooral verwerkt en verpakt.

Hoe ver reist thee naar Nederland?

Thee die rechtstreeks uit een theeland komt, reist op dit moment gemiddeld zo’n 19.000 kilometer over zee, omdat de meeste schepen om Afrika heen varen. Via het Suezkanaal zou het ongeveer 13.900 kilometer zijn. Vervoer over land komt daar nog bij.

Hoe lang is thee onderweg?

Volgens de Britse theebranche ligt thee 20 tot 30 weken na het plukken in de winkel.

Waarom komt thee via Duitsland?

Veel thee wordt na de veiling naar grote verpakkers in Europa gestuurd. Daar wordt het gemengd en verpakt, en vanaf daar gaat het naar de winkels in andere landen.

Wordt er thee geteeld in Nederland?

Ja. LOCA® teelt thee in Zundert, in een onverwarmde kas, en verwerkt het blad daar direct na de oogst.

Komt alles in LOCA-thee uit Nederland?

Het theeblad wel. Kruiden en specerijen die hier niet groeien, zoals rooibos en kaneel, komen van verder.

Proef de kortste route

Gemiddeld 19.000 kilometer over zee, of plukken, rollen en drogen in één dorp: Zundert. Proef zelf wat dat verschil doet. Bekijk het assortiment of vind een verkooppunt bij jou in de buurt.

Hoe ver reist je thee? We rekenden het uit

Bijna 42% van de thee in Nederland komt via een ander Europees land binnen, en rechtstreekse thee vaart gemiddeld zo’n 19.000 km. Wat de handelscijfers zeggen over de reis van je theezakje.

Is Brabant te koud voor thee? We vergeleken het klimaat met Darjeeling

We legden KNMI-cijfers voor West-Brabant naast Darjeeling, Sri Lanka, Assam en Japan. De verrassing: Brabant krijgt bijna evenveel groeiwarmte als Darjeeling. Het verschil zit in vorst en regen.

Hard of zacht water: wat jouw kraanwater met je thee doet

Wat Nederland zacht water noemt, is voor thee al hard. We zetten de hardheid van alle tien waterbedrijven naast theeonderzoek: wat het doet met vliesje, kleur en smaak, en wat helpt.

Citaties

AGBI (2026). Operationally hazardous Red Sea remains open to shipping. September 2026. agbi.com

Halili, G. (z.d.). searoute: open-source rekenmodel voor zeeroutes (Python). github.com

Sivapalan, K. (1982). Storage of black tea: A review. Tea Quarterly, 51(4), 185–189. Tea Research Institute of Sri Lanka. agris.fao.org

Tea & Infusions Association (z.d.). Tea packaging, distribution and trading. tea.co.uk

VN Comtrade, via World Integrated Trade Solution (WITS), Wereldbank. Import Nederland 2023, productcode 090210 (groene thee, verpakkingen tot 3 kg). wits.worldbank.org

VN Comtrade, via WITS. Import Nederland 2023, productcode 090220 (groene thee, overig). wits.worldbank.org

VN Comtrade, via WITS. Import Nederland 2023, productcode 090230 (zwarte thee, verpakkingen tot 3 kg). wits.worldbank.org

VN Comtrade, via WITS. Import Nederland 2023, productcode 090240 (zwarte thee, overig). wits.worldbank.org

Berekeningen (aandelen per land, gewogen gemiddelde zeeafstand) door LOCA® op basis van bovenstaande bronnen. Zie de paragraaf “Zo hebben we gerekend”.